et instituut
De Stellingwarver Schrieversronte is het belangrijkste instituut voor taal, literatuur, geschiedenis, volkskunde en identiteit van Stellingwarf. Stellingwarf is een bijzondere regio in Zuidoost-Friesland (NL), waar men vanouds Stellingwarfs spreekt. Het Stellingwarfs is een vorm van Nedersaksisch. Onze administratie is geopend op maandag tot en met donderdag van 9.00 tot 16.00 uur. Overleg met andere medewerkers is alleen mogelijk na telefonische afspraak.
NI'JS
GIEN MISKENNING MAR ERKENNING: ET NEDERSAKSISCH MOET DL. 3 VAN ET HAANDVEST! Nao 17 jaor studie en netties vraogen moet et toch een keer gebeuren in Den Haag: help en teken op www.nedersaksisch-is-een-taal.nl Et tal ondertekenings zit al mooi over de 9300!
KIEK VEUR ALLE AKTIVITEITEN IN ET JUBLILEUMJAOR 2012 VAN DE STELLINGWARVER SCHRIEVERSRONTE OP OONZE WEBSTEE STELLINGPLUS.NL
Eerste ankondiging: geschiedenislezing op 9 oktober:
Het optreden van Lebuïnus en hoe God verscheen in Saksenland
Op deensdagaovend 9 oktober orgeniseert de Stellingwarver Schrieversronte weer een interessaante geschiedenislezing. Disse keer is de geschiedenis van de Saksen an de beurt. Veur dit onderwarp is gaondeweg weer meer belangstelling kommen, mar in oonze regio het d’r nog niet vule ommedaenken veur west de laeste tied. Ok bin d’r de laeste jaoren mar weinig boeken over et onderwarp verschenen; dat gelt zeker veur Nederlaanstaelige boeken.
Degene die disse lezing verzorgen gaot zorgt veur een geunstige uutzundering: dat is dr. Dirk Otten uut Heerde. Otten komt oorspronkelik uut Zuudwest-Drenthe, woont al lange jaoren in Heerde en was veur zien pensioen lerer Duuts. Hi’j publiceerde o.e. over de geschiedenis van de Saksen en over Veluwse veldnaemen.
Otten zien lezing van 9 oktober bi’j de Schrieversronte gaot veur een belangriek pat over de Angelsaksische missionaris Lebuïnus, die van de Veluwe-kaante naor Deventer kwam om et Kristendom in de Iesselstreek te brengen. In et jaor 768 kwam hi’j mit zien maot Marchelmus in Wilp an, op de oostelike Veluwe, en preekte daor et evangelie. De meensken bouwden een oratorium, een gebedshuus. Mar Lebuïnus gong al gauwachtig de Iessel over en stichtte een hoolten karkien bi’j wat doe nog Daventre (= Deventer) hiette. De bewoners van et gebied oostelik d’r van wollen dat allemaole beslist niet lieden. Dat ze jaegden Lebuïnus en zien helpers vot en stakken et karkien in de braand. Ze beschouwden Lebuïnus zien komst as een teken dat d’r wel es een bezetting deur de Franken ankommen kon. Een schoffien laeter kwam Lebuïnus weer weeromme om te preken, mar een meraokels sukses wodde et niet. Hi’j was ok wat te driest, want al gavven ze him goeie raod om toch veural veurzichtig te wezen, hi’j mos en zol naor de Saksische volksvergeerdering in Marklo an de Wezer. Mar de Saksen daore wollen hielemaole net niks weten van zien bosschop. Lebuïnus het et leven d’r nog krek niet bi’j laoten, mar slim was et wel. Dat hi’j en aanderen et d’r toch op waogden, kwam deur heur overtuging dat aj’ al in de vremde veur et evangelie kwammen te starven, ie vot-en-daolik deur God in de hemel opneumen wodden zollen.
De bekering van de Saksen het nog meer as een ieuw duurd. Et gebeurde veur een pat deur een protte geweld, mar veur een pat ok vreedzem. De geweldskaante was de oorlog tussen de kristelike Franken en de nog niet bekeerde Saksen. Die begon in 772 mit een anval van et Frankische leger onder Karel de Grote op een starke vesting en een belangriek heiligdom van de Saksen op de Eresberg (now Obermarsberg). Karel wol de Saksen midden in et hatte raeken. Et was zien doel om et laand van de Saksen bi’j zien riek van de Franken te doen en de Saksen ten koste van alles kristelik te maeken. Pas in 804 kon hi’j zeggen dat hi’j et Saksenlaand hielemaole in de macht hadde. Et hadde een verschrikkelike oorlog west mit systemaotische vernielderi’jen, ofslaachtings en deportaosies. De vreedzeme kerstening begon mit et aende van de oorlog in 804. In de periode van dat jaor of mossen de Saksen wennen an de ni’je religie. Die sprak heur eerst op alderhaande punten niet an. Wat heur wel ansprak, weren de relieken.
Dr. Otten zal op verschillende aspekten van de striederi’jen en de vreedzeme kerstening ingaon, an de haand van een powerpointprissentaosie. Uteraord is d’r gelegenhied om an et aende vraogen te stellen.
De intree is vuuf euro per persoon. Aj’ van plan binnen te kommen, zoj’ je dan even opgeven willen via info@stellingwarfs.nl, in verbaand mit de te verwaachten belangstelling? Daank in et veuren.
‘De koer fan Fryslân’ veur Stellingwarver Schrieversronte
Hooltpae/Berkoop. In et pergramme ‘Sneon yn Fryslân’ wodt elke zaoterdagmiddag bekend- maekt an wie ‘De koer fan Fryslân’ geven wodt. Dat wodt verteld deur degene die de ‘koer’ (Fries veur körf of maande) de weke d’r veur kreeg. De ‘koer’ is een soort deurgeeftrofee veur personen of groepen waorvan de veurige ontvanger vint dat de volgende ontvanger die, om wat veur reden dan ok, ok verdient. Oflopen 14 april kreeg de buurt an de westkaante van Hooltpae de maande van de firma Maatman, omreden de bewoners d’r van een hiele goeie onderlinge verstaandholing hebben en altied veur mekaander klaorstaon. Op heur beurt weren de Hooltpaeïger buren et d’r gauw over iens dat zi’j de maande an de jaorige Stellingwarver Schrieversronte geven zullen, vanwegens o.m. et 40-jaorig jubileum. Buurtbewoonster Femmie van Veen maekte dat gister bi’j Omroep Frieslaaand bekend, en woensdag 25 april zal zi’j de maande overhaandigen an Schrieversronte-veurzitter Ype Dijkstra. De inhoold van de maande is alle keren veur degene die him krigt, en die vult him dan weer opni’j veur de volgende ontvanger. Op zaoterdagmiddag 28 april wodt op de Friese omroep verteld an wie de Schrieversronte de körf geven zal.
Mannefestaosie in Grolloo: Nedersaksisch taelgebied voert aktie veur veerdere erkenning!
Oflopen maendagmiddag 16 april was d’r in et Drentse Grolloo een mannefestaosie veur de veerdere erkenning van et Nedersaksisch. Daor heurt ok et Stellingwarfs bi’j. Naodat een peer weken leden menister Spies van Binnenlaanse Zaeken angeven had niet veur veerdere erkenning van et Nedersaksisch te vulen, kwammen al mitien veul meensken in aktie. Zo leut Twiede Kaemerlid veur et CDA Eddy van Hijum al tiedens et jubileum van de Stellingwarver Schrieversronte op 5 april in een videofilm weten him d’r niet bi’j daele te leggen. Eerder hadde Van Hijum, tegere mit ere CDA-kaemerleden, d’r bi’j menister Spies op androngen om now toch es een betien vaort te maeken mit de toekenning van de veerdere erkenning.
De weigering van Spies an et aende van meert kwam aenlik bi’j alle betrokkenen as een donderslag bi’j heldere hemel. Mit naeme de onderbouwing van de weigering vul bi’j flink wat deskundigen en kaemerleden verkeerd. In Grolloo wodden deur perf. dr. Michiel Herweijer zeker een vuuftal punten die de menister in heur brief angeven hadde faliekant ofwezen. Herweijer hadde eerder, tegere mit zien kollega van de Grunninger universiteit perf. dr. J.H. Jans, een gedegen onderzuuk daon as onderbouwing van de anvraoge veur veerdere erkenning. Dat was in opdracht van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel, Gelderlaaand en de beide Stellingwarver gemienten. De anvraoge wodt uteraord ondersteund deur alle Nedersaksische streektaelinstituten, inklusief de Stellingwarver Schrieversronte. Anwezig in Grolloo weren o.e. de dippeteerden van Drenthe, Grunningen en Overiessel, burgemeeester Van Klaveren van West-Stellingwwarf en wethoolder Sierd de Boer van Oost-Stellingwarf. Uut de Twiede Kaemer weren vertegenwoordigers van CDA, VVD en PvdA anwezig. Zi’j zullen de zaeke in de kaemer opni’j an de odder stellen.
Ondertussen is deur de perveensies, de Stellingwarver gemienten en stichting SONT, dat is de overkoepelende stichting veur Streektaelorgenisaosies in et Nedersaksisch Taelgebied, een petisie opstart om ok op die wieze de weigering van menister Spies ongedaon te maeken. Op de aovend van de mannefestaosie was de petisie al deur meer as 2250 meensken ondertekend. Et Nedersaksisch wodt in Nederlaand deur nog zoe’n twie miljoen meensken bruukt.
De Stellingwarver Schrieversronte dot hierboven op disse webstee een oproep om de petisie veur veerdere erkenning van et Nedersaksisch te ondertekenen, mit een link.
Supermiddag van de Stellingwarver Schrieversronte: waore weg, hoe now en veural: veerder mit et Stellingwarfs! Vuuf april: een middag van visie en biezundere gebeurtenissen
Donderdag 5 april zal veur de Stellingwarver Schrieversronte altied iene van de hoogtepunten van et jaor 2012 blieven. Et was de dag dat oonze streektaelinstelling, de ooldste mederne streektaelinstelling van et Nedersaksisch taelgebied, zien veertigjaorig jubileum officieel vierde. Mit sprekeri’je, alderhaande biezundere gaasten en al. Zoe’n 180 man was d’r veur naor Noordwoolde kommen, want disse biezundere Schrieversronte-aktiviteit was daore, in ’t Vlechtwark, et mooie kultuurcentrum in Noordwoolde. Onder de anwezigen weren veul leden, oold-bestuursleden en gao mar deur.
De middag was een perfekte kombinaosie van toespraoken, fielsetaosiementen, mooie volksmeziek va et Grunninger folkduo Elke Meiborg en Bert Riddderbos. en een peer biezundere hoogtepunten. De kolleges van beide Stellingwarver gemienten en de beide raoden weren goed vertegenwoordigd, en de Friese kultuurdippeteerde Vrouw Jannewietske de Vries hadde al eerder op ‘e middag anwezig west om van heur belangstelling te getugen. Uut naeme van beide gemientebesturen hul wethoolder Jan Henk Veenhouwer een mooie toespraoke. Hi’j maekte een biezunder komplement veur de inzet en uutstraoling van de Stellingwarver Schrieversronte de oflopen veertig jaor. De direkteur van now, Sietske Bloemhoff, prissenteerde et meerste en deupte al gauwachtig ok nog even een ni’je vlagge veur et gebied Stellingwarf. Die ni’je vlagge is naor een eerder idee veur een zelde soort vlagge bi’j de viering ‘Stellingwarf’ 700. Zoas bekend hadde die vlagge twie griffioenen in ien veld.
Een biezunder hoogtepunt was de toespraoke van Ype Dijkstra, veurzitter van de jaorige stichting. Dijkstra gong naodrokkelik in op et plak en de funktie van de stichting doe en in de toekomst, en op de idealen van oprichters, de laetere bestuurders en staf, de mitwarkers en vri’jwilligers. Hier een kot fragment uut et laeste pat van zien toespraoke. Veur de hiele tekst verwiezen we naor www.stellingplus.nl, anklikken: aktiviteiten. Ie kun dan ok et digitale fotoalbum van disse biezundere middag bekieken, verzorgd deur Lenus v.d. Broek.
Uut et laeste pat van de toespraoke van veurzitter Ype Dijkstra
Ik vertel jim op disse dag graeg ok waor wi’j in et eerste kwat van de volgende veertig jaor mit doende wezen zullen.
- Tael is en blift de belangriekste kultuurdreger in et leven van oons as meensken. De Schrieversronte zal him de kommende jaoren ongetwiefeld verbrieden. Mar wi’j zullen beslist een ‘taelige’ instelling blieven.
- Kultuur in de meerst praktische betekenis d’r van heurde altied al tot de belangriekste doelstelling van de Schrieversronte. Wi’j zullen de kommende tied nóg meer ommedaenken hebben veur et Stellingwarver arfgoed en an de daor meerstal bi’j heurende situaosies en omstanigheden. Vaeke zal dat betekenen dat wi’j dat doen in saemenwarking mit de in oons gebied warkzeme historische verienings; somstieden nemen we allicht zels et ark in de haand.
- Et Stellingwarver laandschop geft in belangrieke maote kleur en fleur an de Stellingwarver identiteit. Et laandschop is veur de meensken van slim belangrieke, en vaeks woonomgeving bepaolende, weerde. Van de Rottige Miente, via de coulissen naor et Fochtelervene; et maekt de Stellingwarven tot een uniek gebied! Wat meer ommedaenken veur netuur en laandschop slöt naodloos an bi’j de behoefte van de meensken uut de streek. Vanzelssprekend zuken wi’j ok hier de saemenwarking mit kundige meensken en orgenisaosies as Staotsbosbeheer, Netuurmonumenten en It Fryske Gea.
- Feitelik een verlengde van de drie andachtvraogende punten die ik zojuust nuumde is et ommedaenken dat wi’j geven willen an de rekreaanten en toeristen in oonze streek. -- In naovolging van aandere streken in et Nedersaksische gebied van oons laand en Duutslaand willen wi’j wegen vienen die de Stellingwarven en de Stellingwarver identiteit verstarken én de rekreaant en toerist mit oonze streek verbienen. Ok hier gelt: as et kan graeg tegere mit aanderen, as et moet doen we ’t zels.
- Jim weten dat wi’j kultuur, edukaosie en kwaliteit hoge in et vaandel hebben. Et sprekt vanzels dat de Schrieversronte alle onderwiesinstellings in et taelgebied van de Stellingwarven bedienen blieven via Tomke, Hiemkunde, en ongetwiefeld straks weer ni’je methoden. Et ligt veur de haand dat ok ni’je, digitale, methoden om dommiet vlogger inspeulen te kunnen op persoonlike taelweensken van oonze inwoners an oons kursusanbod toevoegd wodden zullen. D’r is nóg wat. Dat is et tekot an wetenschoppelik wark in oons warkgebied zoas et bestuur van de Schrieversronte dat now vaastestelt. Ok hier gelt, beste gemientebestuurders, vrouwluden en manluden, dat ik niet zeuren gao. Wi’j stellen wél vaaste dat de streek op et mement tekot daon wodt deur de volledige gemis van wetenschoppelik onderzuuk. Dat plaetst et Stellingwarfs op termien in een aachterstaandsituaosie. Perf. dr. R.H. Dijkgraaf, de president van de Keuninklike Nederlaanse Akedemie van Wetenschoppen, stelde kotleden naodrokkelik dat “Wetenschap de motor is van innovatie”. Willen wi’j in de Stellingwarven mit oonze streektael mitdoen blieven kunnen dan zal d’r an wetenschoppelik tael- en kultuuronderzoek daon wodden moeten is mien stelling. Zónder de beide Stellingwarver gemienten lastig te valen zullen wi’j perberen een weg te vienen die oonze kwaliteitspesisie ok in de toekomst verzekert.
- Mag ik jim ok nog wat vertellen van wat wi’j bi’j de Schrieversronte op et mement overwegen? (…) Et gaot d’r omme dat wi’j vaastestellen willen hoe et feitelijk zit mit et praoten van de streektael deur kiender an de keukentaofel thuus én op et schoeleplein. En hoe et komt dat dat lange niet altied dezelde tael is. (…)Wi’j gaon d’r zeker mit doende! Jim heuren nog van oons.
D’r is in ieder geval meer as genoeg te doen de kommende tien jaor!
Verhael van Johan Veenstra en videobosschop CDA-kaemerlid Eddie van Hijum
CDA-kaemerlid Eddie van Hijum maekt him mit fraktiegenoten drok om toekenning van de staotus van diel III an et Nedersaksisch. Van Hijum kon zels niet anwezig wezen op disse biezundere Schrieversronteviering, mar hi’j maekte in een mooie videotoespraoke dudelik dat hi’j streektaelinstellings as de Stellingwarver Schrieversronte slim wardeert. Hi’j fielseteerde de Stellingwarver Schrieversronte hattelik, en hi’j beloofde him ommeraek in te zetten dat et verzuuk om de toekenning van diel III toch nog positief beantwoord wodden kan.
Oold-bestuurslid en veural schriever van et eerste ure Johan Veenstra brocht een pracht van een humoristisch verhael over de oprichtingsmiddag op 29 april 1972. Hoe hi’j daor mit Harmen Houtman, laeter ok schriever, naor toe gaon was om in de kunde te kommen mit meensken zoas die laeter, mit beide schrievers zels trouwens, de kern van de Schrieversronte opbouwen zollen. De meensken vunnen et een kostelik verhael.
Jannes Westerhof kreeg Stellingwarf Trofee
An et aende van et officiële pat kwammen d’r nog een peer toch wel hiel biezundere verrassings. Want wat dee blieken? Et bestuur hadde veur disse keer de Stellingwarf Trofee toekend an de heer Jannes Westerhof, o.m. bekend as redakteur van et Schrieversrontetiedschrift ‘De Ovend’. Die pries is deur de Stellingwarver Schrieversronte insteld in 2010. Et gaot om een wardering veur de bi’jdrege die de ontvanger van de Trofee levert an et veur een bried pebliek toegaankelik maeken van et Stellingwarfs. De trofee kan toekend wodden an netuurlike personen of instellings die heur gedurende langere tied inzet hebben om et Stellingwarfs as omgangstael in ere te holen. De Trofee zels is een keunstwark van de haand van keunstener / keramist Peter Hiemstra uut Berkoop.
De verdiensten die tot et toekennen an Jannes Westerhof leided hebben, bin zien verdiensten as redaktielid van ‘De Ovend’, zien wark veur de warkgroep publiciteit en veur een riegeltien kulturele busreizen; zien wark as veurlezer in verschillende verpleeg- en zorginstellings in de Stellingwarven; zien bewarking van Rob Zethoven zien boek ‘Een beul van een dokter’; zien wark as sutelder in de jaorlikse sutelaktie; zien wark in De Ovend en zien wark as interviewer veur De Ovend; zien kennis van et Nedersaksische taelgebied en zien inbreng vanuut die kennis. Butendat kan Jannes Westerhof butengewoon goed saemenwarken mit aanderen. Mit him saemenwarken is een feest, zo zee et bestuur in zien beoordieling.
Henk Bloemhoff ridder in de Odder van Oranje-Nassau
De aldereerste veurzitter en iene van degenen die de Schrieversronte indertied opricht hebben, dr. Henk Bloemhoff uut Oosterwoolde, wodde tot grote verrassing van iederiene daornao nog op et podium reupen veur een wel hiel biezundere gebeurtenis. Borgemeister van Oost-Stellingwarf drs. Harrie Oosterman was d’r intied in kommen, en hi’j kon de zael en de persoon in kwessie vertellen dat die deur zien verdiensten in anmarking kwam om ridder in de Odder van Oranje-Nassau te wodden.
Dat was om al zien inspannings veur de Stellingwarver Schrieversronte an et begin en deur de jaoren henne, o.e. as veurzitter. Ok dee hi’j veul taelkundig onderzuuk en hi’j zette him slim in veur de erkenning van de streektael. Hi’j zorgde veerder o.e. veur verzaemelen en redigeren van et Stellingwarfs Woordeboek, leverde belangrieke bi’jdregen veur et haandboek Nedersaksisch, en zo is d'r vule meer. Vandaege-de-dag is hi’j warkzem as docent taelkunde an de NHL Hogeschool.
Receptie
En doe was et dan tied veur de ofsluting en veur de receptie. Daor was alle gelegenhied om nog even mit mekeer te praoten mit wat drinken en een happien. Een protte meensken hebben nog lange en plezierig an de praot west. De Stellingwarver Schrieversronte kon tevreden weerommekieken op een wel hiel biezundere middag van de stichting, die toch alles te maeken hadde mit de levendighied van en de belangstelling veur de kultuur van de Stellingwarver regio.
Minister Spies en heur adviseurs willen niet an een hogere staotus veur et Nedersaksisch
Gister mailden oonze Drentse naobers et antwoord deur van minister Spies an CDA-kaemerlid Van Hijum en een riegel kollega’s, dat te vienen is bi’j de digitaole stokken op de Kaemerwebstee. Intied is op internet ok de brief te vienen daor de Nedersaksische overheden mit te weten kregen dat Vrouw Spies niet an diel III veur et Nedersakssich wil, mar op et oolde nivo van erkenning onder staotus II blieven wil. (Die tekst is te vienen op et internetadres www.rijksoverheid.nl/...nedersaksisch.../brief-aan-4-provinciale-over...). De Staotus diel III veur et Nedersaksisch zol et Riek geld kosten gaon en de aandere overheden ok, en d’r zol ok nog et ien en aander haeperen an et bestaonde beleidsnivo. In 2009 hadden de onderzukers perf. J.H. Jans en perf. dr. M. Herweijer een uutvoerig verslag publiceerd van heur onderzuuk naor as et Nedersaksisch in een lichte vorm onder diel III van et Europees haandvest valen kon. Ja, dat kon, was de konklusie. De hiele onderbouwing is te vienen in heur boek ‘Nedersaksisch waar het kan’. Et onderzuuk was daon in opdracht van de perveensies Grunningen, Drenthe en Overiessel en van de beide Stellingwarver gemienten. Daornao wodde et tegere mit et verzuuk om toekenning van de staotus van diel III anbeuden an staotssiktaoris Bijleveld. Dat was in 2009. Die leut alles nog es bekieken deur de ministeries. Dat moet een hiel kerwei west hebben, want ze kommen now pas nao lange ‘studie’ tot een konklusie. En welke konklusie? Dat et niet kan.
De Stellingwarver Schrieversronte is, krek as aandere instellings en groepen in Noord- en Oost-Nederlaand, niet allienig teleursteld mar ok lelk. Hoe bestaot et, zegt direkteur Sietske Bloemhoff. As et al om een peer centen gaon zol, dan zal et naor verholing mar om een klein bedrag gaon. Moet et Stellingwarfs en aander Nedersaksisch zien hogere staotus dan niet kriegen om een peer centen? En: waoromme zollen we aenlik een mindere staotus hebben moeten as et Fries, zegt ze.
Uteraord is et ok veur de koepelorgenisaosie SONT een vervelende ontwikkeling. Henk Bloemhoff, eerder o.e. streektaelfunktionaoris veur et Stellingwarfs en now nog altied bestuurslid van SONT, het de ontwikkeling vanuut de eerste helte van de jaoren negentig mitmaekt. Hi’j het veur de Stellingwarver regio de hieltied mit veuran lopen om mit de meensken uut de aandere regio’s veerder te kommen om et Nedersaksisch et erkende plak te geven dat et hebben moet. In Duutslaand weren ze in 1998 al hielemaole rond mit de staotus van diel III veur et Nedersaksisch / Nederduuts, temeensen in de meerste Noord-Duutse dielstaoten. Zien kommentaor op de laeste ontwikkelings: ‘Et is in elk geval goed dat nao meer as vuuftien jaor et Riek es een keer mit een dudelike tekst naor buten komt. We kun now temeensen een keer lezen wat de miening is van de Rieksoverhied. Mar et liekt d’r slim op dat we hier weer es gien reaktie van 'Nederlaand' hebben mar een typische raandstad-reaktie. Ik daenk niet dat de ministeries in Den Haag en Vrouw Spies ok mar in de veerste veerte anvulen hoe et Nedersaksisch altied leefd het bi’j de meensken en hoe de tael- en kultuurliefhebbers altied vochten hebben veur de zaeke. En hoe ze al jaoren en jaoren hoop had hebben op een nettiese behaandeling deur de regering. Nee dus! Ik daenk niet dat Vrouw Spies ok mar in de veerste veerte deur het hoe ze hier de meensken en de kultuur van Noord- en Oost-Nederlaand ‘wegzet’. Vrouw Spies gunt de tael van de meensken en daormit eigenlik ok de sprekers zels niet de staotus van volweerdighied. Dat ze wat in ’t gat hangt om alderhaande formele redens is ien ding, zoks zol te verhelpen valen, mar vule slimmer is dat tael, kultuur en de dregers d’r van hiermit miskend en beledigd wodden. Vrouw Spies had beter de helpende haand toestikken kund. Ze had ok veurstellen kund om mit mekeer de eventuele perblemen te overbroggen. Disse zaeke is nog lang niet uuteten, reken mar gerust dat SONT en de verschillende betrokken instellings en personen her en der die de Nedersaksische kultuur een waarm hatte toedregen, deurknokken. Behalven dat et now dudelik is hoe Den Haag oordield het is d’r is nog een lochtpuntien: meer en meer meensken wo’n lelk en willen dat et in de Haagse heufden een keer deurdringt. Et is wat. Die tael pas erkennen as d’r een Europees haandvest ligt in 1995, vervolgens jaor in jaor uut d’r gien gedoente mit hebben willen en dan ok nog een keer weer hiel Noord- en Oost-Nederlaand een belangrieke taelstaotus ontholen!’
Hoe now veerder? Kaemerlid Van Hijum wil in elk geval mit de regio-overheden praoten om nao te gaon of de verschillen mit Den Haag toch niet overbrogd wodden kunnen. De Drentse kultuurdippeteerde het al angeven dat hi’j de argementen die deur de minister bruukt binnen om tot een ofwiezing te kommen, ‘uut de locht grepen’ vindt. Wodt vervolgd, dat is zeker. Zo lezen we op de webstee van de Twentse kraante ‘Tubantia’, we citeren: ‘De provincies Overijssel, Groningen, Drenthe en Friesland zijn hierover zo ontstemd dat ze 16 april in Drenthe gaan overleggen over mogelijkheden de minister op andere gedachten te brengen.' [Disse tekst is op 22 meert op disse webstee zet]
Committee of Experts van de Raod van Europa praotte mit dippeteerde Munniksma van Drenthe, Sont en instituutsdillegaosies uut et Nedersaksische gebied
Veurbi'je deensdag 24 jannewaori praotte et Committee of Experts van de Raod van Europa in Assen mit een flinke vertegenwoordiging uut et Nedersaksische gebied. Aldereerst gaf kultuurdippeteerde Munniksma van Drenthe de visie van de perveensies Grunningen, Drenthe, Overiessel, Gelderlaand en de gemienten Oost- en West-Stellingwarf en dat gebeurde in een butengewoon heldere uutienzetting. De anvraoge van de Nedersaksische overheden in Den Haag veur diel III wodde deur him nog even kot en helder uut de doeken daon en hi'j wees in dat verbaand op twie eerdere rapportages, die van drs. D. Vliegenthart: Koesteren van een cultureel erfgoed, en die van de hooglerers Jans en Herweijer: Nedersaksisch waar het kan. Et laeste rappot onderbouwt juridisch en bestuurskundig de neudige punten daor et Nedersaksisch an voldot, om veur diel III in anmarking te kommen. Munniksma vreug ommedaenken veur dit butengewoon belangrieke verzuuk. De kemmissie wol geern heuren wat de aktiviteiten de laeste tied west hebben, en de verschillende streektaelinstituten gavven een kotte, dudelike toelochting. Ok Schrieversronte-direkteur Sietske Bloemhoff dee dat. Zi'j legde mit naeme de naodrok op de Schrieversronte-aktiviteiten veur de jeugd en de schoelen,an de haand van een hiele riegel veurbeelden. De bi'jienkomst wodde technisch veurzeten deur SONT-bestuurslid de heer Jan Haveman, now woonachtig in Emmen, van vroeger uut Steggerde.
Prissentaosie ‘Mit et waeter veur de dokter’: eerste literaire aovend in serie van drie trekt zael vol volk
Oflopen vri’jdagaovend was in et mfc ‘De ni’je stienze’ van Ni’jhooltpae de eerste literaire aovend van een serie van drie die de Stellingwarver Schrieversronte dit jaor orgeniseert.
Tiedens de aovend wodde ok Mit et waeter veur de dokter, et 24e boek van Johan Veenstra uut Ni’jhooltpae prissenteerd. De schriever rikte de eerste beide exemplaoren uut an twie ere schrievers; dat weren Ferdinand de Jong (Frieslaand) en Jan Germs uut Drenthe. ‘Aj’ feest vieren,’ zo zee Johan Veenstra, ‘wat is d’r dan mooier en nuug je naoste buren uut!’ Alle drie de schrievers leuten et pebliek, dat uut zoe’n 175 personen beston, genieten van heur prachtige verhaelen, diels komisch en diels serieus en gevulig. In et schoft wodde d’r daoromme niet alliend een flink tal van et krek verschenen boek verkocht, mar ok de boeken van Jan Germs en Ferdinand de Jong vleugen de boekekraom uut.
Ommeraek veul wardering was d’r butendat veur et optreden van de uut zes personen bestaonde Grunninger (folk)meziekgroep Törf. Veul meensken uut et pebliek keken heur butendat de ogen uut bi’j et zien en heuren van et grote tal instermenten daor de groep gebruuk van maekt. Zo bespeult groepslid Flip Rodenburg niet alliend verschillende soorten doedelzakken, mar ok biezundere snaorinstermenten zoas de dri’jlier.
De prissentaosie van de aovend was in hanen van Jannes Westerhof uut Darp.
De twiede literaire aovend die de 40-jaorige Schrieversronte dit jaor orgeniseert is al op vri’jdag 23 meert. Die aovend mit o.e. de Drentse schriefster Marga Kool is in kefé ‘t Anker in Else, de aovend begint om 20.00 ure.
Mooi begin jubileum Stellingwarver Schrieversronte
In ’t Vlechtwark in Noordwoolde was op zaoterdagaovend 14 jannewaori et eerste spektaokel in et kader van et 40-jaorig jubileum. Meer as 200 bezukers kwammen naor disse aovend mit twie prachtige ienakters van een speulgroep van De Oosterstreek en iene van Buil (‘Nut en genoegen’). Schriever Harmen Houtman hadde veur de Builigers een speciaol stok schreven. Ok al lieke levendig en mit een indrokwekkende uutstraoling was et optreden van de Nortepézingers, een zanggroep van meer as vuuftig personen. Martin van Nieuwenhoven, de eerdere uutgever van de streekkraanten Ni’je Oost-Stellingwarver en Anpakken, hadde veur de gelegenhied twie ni’je Stellingwarver lieties schreven. Iene d’r van was een soort ode an de meensken die jaorliks sutelen mit Stellingwarver boeken.
Veurzitter Ype Dijkstra leidede de aovend. An et begin hadde hi’j nog es hiel overtugend et belang en de weerde van de Stellingwarver Schrieversronte as instituut veur streektael en kultuur uutstokt. Hi’j zee an et aende van de aovend slim tevreden te wezen over de mooie optredebs, en dat was ok slim terecht. Flink wat meensken praotten nog noflik nao onder et genot van een happien en een draankien, tot flink in de kleine uurties.
Krek weeromme van een kuier, een fietstocht of een autorittien, en tied veur een gedicht? Lees dan even veerder. Een mooi gedicht van Roely Bakker uut heur ni’jste bundel: ‘Verzin’
BRUIDSVLOCHT
Gister klein
nog schruten hangende
an de rok van Mem.
Vandaege op
eigen vleugels
et vremde integen.
Zingende, daansende
vol vuur onderwegens
naor et winkende gelok
in de veerte.
Et memmehatte boonst
mit stille stemme
pas op, kiek uut, vaal niet.
Ogen vol zeerte hebben et
naokieken.
Uut: Verzin. Verhaelen en gedichten. Berkoop, 2011: Stellingwarver Schrieversronte
Femilieberichten in et Stellingwarfs
Riegelmaotig wo’n wi’j vraogd om hulpe bi’j et schrieven van een tekst in et Stellingwarfs, bi’j et maeken van een opschrift, bi’j et bedaenken van een naeme in et Stellingwarfs of bi’j et opstellen van een femiliebericht in et Stellingwarfs. Et is hiel goed dat zoks gebeurt. De Stellingwarver Schrieversronte bestaot as instelling ok om meensken bi’j zok soorte van dingen te helpen. En wi’j helpen jim graeg, dat blief d’r mar niet lange over piekeren. Bel of mail oons dus, oons tillefoonnommer is 0516-451108. Om te mailen kuj' hier an de linkerkaante 'kontakt maeken' anklikken.
NI'JSTE ANPASSING VAN DISSE BLADZIEDE: 06-05-2012
